Không cần dùng bất cứ loại thuốc gì, đường huyết lúc đói có thể đạt được ngưỡng điều trị (7 mmol/L) chỉ sau 4 tuần và duy trì trong suốt lộ trình điều trị; HbA1c cũng đã giảm một cách rõ rệt. Kết quả sơ bộ đáng khích lệ này đã được trình bày tại cuộc họp thường niên lần thứ 51 của EASD.
Đái tháo đường là một trong những thách thức lớn trên toàn cầu với hơn 171 triệu bệnh nhân năm 2010 (WHO). Ở Việt Nam, chỉ trong vòng 10 năm trở lại đây tỷ lệ mắc bệnh đã tăng lên gấp đôi và xấp xỉ 5.3% dân số được chẩn đoán mắc đái tháo đường. Lối sống lành mạnh, đặc biệt là hoạt động thể lực đầy đủ (150 phút tập luyện hiếu khí mỗi tuần theo như khuyến nghị của WHO) có lợi trong việc ngăn chặn và kiểm soát đái tháo đường. Tuy nhiên, anh hưởng của hoạt động thể lực lên bệnh nhân đái tháo đường tại Việt Nam vẫn chưa được nghiên cứu. Vì vậy, năm 2014, BS. Tâm và cộng sự đã tiến hành một nghiên cứu để trả lời câu hỏi này và nó cuối cùng đã được chọn để trinh bày tại cuộc họp thường niên của EASD diễn ra từ ngày 14 đến ngày 18 tháng 9 năm 2015 tại Stockholm, Thụy Điển.
|
BS. Tâm tại cuộc họp thường niên EASD |
Một vài nét về tác giả của bài báo: ThS.BS. Nguyễn Ngọc Tâm, tốt nghiệp tại trường Đại học Y Hà Nội năm 2010 và hiện tại đang làm việc tại khoa khám bệnh của Bệnh viện Lão Khoa Trung Ương tại Hà Nội, giảng viên của bộ môn Lão Khoa tại trường đại học Y Hà Nội từ năm 2014. Chị đang hợp tác nghiên cứu với BS. Vũ Thanh Huyền trên cùng lĩnh vực và với GS. Carl Johan Sundberg từ khoa Sinh Lý và Dược Học của Viện Karolinska tại Stockholm, Thụy Điển. |
Mục đích của nghiên cứu này nhằm đánh giá hiệu quả của việc kê đơn hoạt động thể lực trên bệnh nhân đái tháo đường type 2. Bệnh nhân mới mắc đái tháo đường type 2 được chia ngẫu nhiên làm hai nhóm: một nhóm bệnh nhân được thực hiện một chương trình tập luyện hoạt động thể lực cá nhân trong 12 tuần (nhóm IPA) và nhóm còn lại nhận sự chăm sóc tiêu chuẩn theo hướng dẫn của WHO (nhóm SC). Những bệnh nhân thực hiện chương trình IPA được hướng dẫn sử dụng máy đếm bước chân, viết nhật kí về các hoạt động thể lực mà mình thực hiện và đến gặp bác sĩ hàng tuần. Kết quả sơ bộ trên số ít bệnh nhân rất đáng khích lệ, hoạt động thể lực cá nhân với tần suất, thời gian và cường độ thích hợp, đường huyết ở bệnh nhân đái tháo đường type 2 không dung nạp thuốc cải thiện tốt. Ở nhóm IPA, đường huyết lúc đói đạt ngưỡng điều trị (7 mmol/L) sau 4 tuần và duy trì suốt lộ trình điều trị; tỉ lệ HbA1C, một chất biểu thị đường huyết trung bình trong một khoảng thời gian giảm đáng kể. Nhóm nghiên cứu mong muốn rằng nghiên cứu này sẽ thu hút sự tham gia của nhiều người hơn nữa và trong tương lai nghiên cứu sẽ làm rõ cơ chế đằng sau mối liên hệ giữa hoạt động thể lực và đái tháo đường cũng như các bệnh không lây nhiễm ở Việt Nam.
Triển vọng của hoạt động thể lực và kê đơn hoạt động thể lực (PAP) ở Việt Nam
Hoạt động thể lực cùng với lối sống lành mạnh đã được triển khai rộng rãi tại Scandinavia, New Zealand, Australia, Mỹ và nhiều quốc gia khác như nền tảng cho bệnh nhân bị đái tháo đường, thừa cân và tăng huyết áp. Khi đề cập đến vấn đề hoạt động thể lực ở Việt Nam, Bác sĩ Tâm nhấn mạnh rằng cần phải nỗ lực để thúc đẩy lối sống lành mạnh:”chúng ta cần tiến hành nhiều nghiên cứu để chứng tỏ hiệu quả của hoạt động thể lực để thuyết phục bệnh nhân ở Việt Nam. Bên cạnh đó, xác định phương pháp kê đơn và theo sát bệnh nhân một cách thích hợp là rất cần thiết trong bối cảnh bác sĩ ở Việt Nam có quá ít thời gian để theo sát bệnh nhân. Ở Thụy Điển, điều dưỡng có thể kê đơn hoạt động thể lực, nhưng điều này chưa có ở Việt Nam. Cuối cùng, cần có một khuyến nghị chung cho người Việt Nam”.

Bác sĩ Tâm (áo trắng) tham gia sự kiện Đi bộ trong ngày Đái Tháo Đường thế giới tại Phú Diễn, Hà Nội ngày 14/11/2015.
Bác sĩ Tâm chia sẻ rằng đi bộ là hoạt động phổ biến nhất trong nhóm IPA để nâng cao hoạt động thể lực. Bác sĩ Tâm cũng đề xuất hai giải pháp có thể thực hiện được để thúc đẩy hoạt động thể lực ở Việt Nam bao gồm thành lập nhiều câu lạc bộ và hợp tác với các trung tâm dự phòng để xây dựng lối sống tích cực cho bệnh nhân tiền đái tháo đường và đái tháo đường. Trong khi đó, kê đơn hoạt động thể lực cần giới thiệu cho bệnh nhân về lợi ích to lớn của nó.
Do Hai Dang